top of page
Hukuk Bürosu Masası

Sigorta Hukuku

Sigorta Hukuku Nedir?

Sigorta hukuku; sigortacı ile sigortalı arasındaki sigorta sözleşmesinden doğan hak ve borçları, sigortacılık faaliyetinin çerçevesini ve sigorta tazminatının hangi şartlarda ödeneceğini düzenleyen hukuk kurallarının bütünüdür. Sigorta sistemi, sigortalının ödediği prim karşılığında belirli bir rizikonun gerçekleşmesi halinde zararın poliçe kapsamı dahilinde tazmin edilmesi mantığına dayanır. Sigortaya ilişkin temel hükümler Türk Ticaret Kanunu’nda yer almakla birlikte, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ile Sigorta Genel Şartları ve ilgili düzenlemeler de uygulamada belirleyici rol oynar.
 

Armutlu Hukuk Bürosu olarak sigorta hukukunda; poliçe incelemesi, hasar dosyası yönetimi, tazminat alacaklarının tahsili, kusur ve teminat tartışmalarının yürütülmesi ve dava/alternatif başvuru yollarının yönetilmesi dahil olmak üzere süreci baştan sona stratejik şekilde ele alıyoruz.

Sigorta Hukuku Davası Nedir?

Sigortacı ile sigortalı arasında, ya da zarara uğrayan üçüncü kişi ile sigorta şirketi arasında ortaya çıkan uyuşmazlıklar sigorta hukuku davasının konusunu oluşturur. En sık görülen çekişmeler; teminat dışı iddiası, eksik ödeme, hasar bedelinin düşük belirlenmesi, faiz başlangıcı, rizikonun poliçe kapsamına girip girmediği, beyan yükümlülüğü ihlali, kusur oranı ve tazminat hesabı gibi başlıklarda yoğunlaşır.

Sigorta Türleri Nelerdir?

Sigortalar genel olarak iki ana grupta değerlendirilir:
 

  • Zarar sigortaları

  • Can sigortaları
     

Zarar sigortaları kendi içinde ikiye ayrılır:
 

  • Mal sigortaları

  • Sorumluluk (mesuliyet) sigortaları
     

Mal sigortalarına örnekler:
 

  • Yangın sigortası

  • Hırsızlık sigortası

  • Kasko

  • İnşaat ve montaj sigortaları

  • Makine kırılması sigortası

  • Nakliyat (taşıma) sigortası

  • Tarım sigortası

  • Cam kırılması sigortası

  • Alacak sigortası
     

Sorumluluk sigortalarına örnekler:
 

  • Zorunlu trafik sigortası (ZMMS)

  • İhtiyari trafik sigortası

  • Mesleki sorumluluk sigortaları (ör. hekim mesleki sorumluluk)
     

Can sigortaları ise genellikle şu başlıklarda karşımıza çıkar:
 

  • Hayat sigortası

  • Kaza sigortası

  • Hastalık ve sağlık sigortası

Hukuk Bürosu Masası

Sigorta Hukuku Uyuşmazlıklarında Görevli Mahkeme Nasıl Belirlenir?

Sigorta uyuşmazlıklarında “tek bir görevli mahkeme” kuralı yoktur; görevli mahkeme somut olayın niteliğine, tarafların sıfatına ve uyuşmazlığın kaynağına göre değişebilir. Uygulamada en sık karşılaşılan ayrımlar şunlardır:
 

  • Uyuşmazlık sigorta sözleşmesinden doğuyor ve ticari nitelik taşıyorsa, görev tartışması Asliye Ticaret Mahkemesi ekseninde şekillenebilir.

  • Uyuşmazlık, tüketici ile sigorta şirketi arasındaki tüketici işleminden kaynaklanıyorsa, Tüketici Mahkemeleri gündeme gelebilir.

  • Olay haksız fiil temelli tazminat davası niteliği taşıyorsa, sigorta şirketinin davadaki konumu ve talebin hukuki dayanağına göre Asliye Hukuk Mahkemesi görevli kabul edilebilen senaryolar doğabilir.

  • Burada kritik nokta, “olayın kaynağı ve hukuki sebep”tir. Aynı trafik kazası dosyasında bile talebin kime yöneltildiği, hangi tazminat kalemlerinin istendiği ve hangi hukuki sebebe dayanıldığı görev değerlendirmesini değiştirebilir.

Sigorta Şirketine Karşı Dava Açmadan Önce Hangi Noktalar İncelenir?

Sigorta tazminatında en sık sorun, haklı bir zararın “teminat dışı” veya “eksik ödeme” gerekçeleriyle karşılanmamasıdır. Dava ya da başvuru yoluna gitmeden önce dosya şu başlıklarda analiz edilir:
 

  • Poliçe kapsamı, teminat limitleri ve özel şartlar

  • Riziko gerçekleşme biçimi ve hasar delilleri

  • Beyan yükümlülüğü tartışması (varsa)

  • Eksper raporları ve hesap yöntemleri

  • Kusur oranları ve illiyet bağı

  • Faiz başlangıcı, başvuru ve temerrüt değerlendirmesi

  • Zararın gerçek miktarı ve ispat planı
     

Bu analiz, hem doğru talebi kurmak hem de “yanlış mahkemede dava açma / yanlış hukuki sebep” gibi usuli riskleri azaltmak açısından önemlidir.

Sigorta Avukatı Kimdir, Ne Yapar?

Sigorta avukatı; sigorta sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda veya üçüncü kişilerin sigorta şirketine yönelttiği tazminat taleplerinde hukuki destek sağlayan avukattır. Uygulamada iki farklı temsil yönü vardır: sigorta şirketi vekilliği ve sigortalı/zarar gören vekilliği. Dosyanın tarafına göre savunma veya alacak tahsili stratejisi değişir.

Sigorta avukatının dosyada yürüttüğü temel işler:
 

  • Poliçe, genel şartlar ve teminat analizinin yapılması

  • Hasar dosyası belgelerinin toplanması ve delil planı kurulması

  • Eksper raporlarına itiraz ve karşı teknik görüş hazırlanması

  • Tazminat kalemlerinin doğru hesaplanması ve talep edilmesi

  • Uyuşmazlığın niteliğine göre doğru başvuru/dava yolunun seçilmesi

  • Sürelerin takibi ve hak kaybı riskinin yönetilmesi

  • Dava sürecinin yürütülmesi ve tahsil aşamasının planlanması

Sigorta Sözleşmelerinde Temel Yükümlülükler

Sigorta ilişkisi, yalnızca prim ödemek ve tazminat almak gibi görülmemelidir. Sözleşme süresince tarafların belirli yükümlülükleri bulunur. Uygulamada en çok tartışılan başlıklar:
 

  • Prim ödeme yükümlülüğü

  • Doğru beyan ve bilgi verme yükümlülüğü

  • Poliçe düzenlenmesi ve teslimi

  • Rizikonun gerçekleşmesi halinde süresinde bildirim

  • Hasar sonrası zararı azaltma/kurtarma yükümlülüğü

  • Hasar tazminatı ödeme koşulları ve ödeme zamanı
     

Beyan yükümlülüğü ve hasar bildirim yükümlülüğü, sigorta şirketlerinin teminat dışı iddialarında sıklıkla dayandığı alanlardır; bu nedenle somut olayda bu iddiaların gerçekten yerinde olup olmadığı mutlaka incelenmelidir.

Hukuk Bürosu Masası

Sigorta Hukuku Davaları Nelerdir?

Sigorta uyuşmazlıkları, sigorta şirketinin ödeme yapmaması, eksik ödeme yapması, teminat dışı bırakması veya poliçe hükümlerini farklı yorumlaması gibi sebeplerle dava konusu olur. Uygulamada en sık görülen dava türleri:
 

  • Kasko sigortasından doğan alacak ve tazminat davaları

  • Trafik kazalarından doğan maddi ve manevi tazminat davaları (sigorta teminatı yönü dahil)

  • Doğal afetler sonrası sigorta tazminatı davaları

  • Hayat sigortası, bireysel emeklilik, sağlık sigortası kaynaklı alacak ve tazminat davaları

  • Kişisel kaza sigortası uyuşmazlıkları

  • Sigorta sözleşmesi yükümlülüklerinin ihlali iddialarından doğan davalar

  • Ödenmeyen primler nedeniyle açılan davalar

  • Nakliyat/deniz/havacılık sigortalarından kaynaklanan ihtilaflar

Sigorta Hukukunda Hukuki Destek

Sigorta uyuşmazlıklarında başarı; poliçenin doğru okunması, teknik delillerin doğru yönetilmesi, hasar dosyasının eksiksiz kurulması ve talebin doğru hukuki zemine oturtulmasıyla yakından ilişkilidir. Armutlu Hukuk Bürosu olarak; sigorta şirketi ile sigortalı veya zarar gören arasındaki uyuşmazlıklarda, hakkın tam ve doğru şekilde elde edilmesine odaklanarak süreci yönetiyoruz.

Yasal Bilgilendirme ve Telif Notu

Bu sayfadaki içerikler, genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayın özelliklerine göre hukuki değerlendirme değişebilir. Burada yer alan açıklamalar, avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz ve bireysel hukuki danışmanlık yerine geçmez.

İçeriğin izinsiz şekilde birebir kopyalanması veya kaynak gösterilmeksizin çoğaltılması telif hukuku kapsamında sorumluluk doğurabilir. İçerikten alıntı yapılacaksa, adil kullanım sınırlarında kalınması ve uygun şekilde atıf verilmesi önerilir.

Avukatınıza Danışın

bottom of page